کلینیک مددکاری اجتماعی فراز : نیلوبلاگ

مهارت چیست و چه مهارتهایی در برنامه ی آموزش مهارت های زندگی  آموزش داده می شود؟

´      اصطلاح "مهارت "در معانی مختلف به کار رفته است . وقتی میگوییم کسی مهارت انجام کاری را دارد،مثلا مهارت تایپ کردن ،این بدان معنی است کهاو به دلیل آموزش وتمرین های قبلی ،اکنون می تواند به راحتی وبه بهترین وجه مطلبیرا تایپ نماید. او کاربرد تمام کلیدهای ماشین تایچ را می داند وبه طرز صحیح ازانگشتان خود استفاده می کند،او می تواند بدون نگاه کردن به کلیدهای ماشین تایپ ،باسرعت مطلبی را تایپ نماید.ممکن است همه ما بتوانیم از دستگاه ماشین تایچ ،استفادهکنیم و مطلبی را تایپ نماییم. اما فرق بین ما ویک فرد ماهردراین است که او مطلب رادر حداقل زمان و با کمترین خطا تایپ می کند وما با حداکثر زمان وبیشترین خطا.

´      مهارت،یعنی توانایی های لازم برای انجام صحیح یک کار

´      ده مهارت اصلی و پایه ای زندگی عبارتند از:

´      1 – مهارت خود آگاهی

´      2- مهارت همدلی

´      3- مهارت برقراری رابطه ی موثر(ارتباطات اجتماعی)

´      4- مهارت روابط بین فردی سازگارانه(ارتباطات بین فردی)

´      5- مهارت تصمیم گیری

´      6- مهارت حل مساله

´      7-  مهارت تفکر انتقادی

´      8- مهارت تفکر خلاق

´      9- مهارت مقابله با هیجان

´      10–  مهارت مقابله با استرس

تعریف ده مهارت اصلی و پایه ای

´      مهارت همدلی: "همدلی" یعنی اینکه فرد بتواند زندگی دیگرانرا حتی زمانی که درآن شرایط قرار ندارد، درک کند و بتواند دیگران را با همه تفاوتهایشان بپذیرد و به آنها احترام گذارد.

´      مهارت خود آگاهی :"خودآگاهی " توانایی شناخت هویت فردی وجمعی خود است،آگاهی از خصوصیات فردی،نقاط قوت وضعف،پیشرفت ها وناکامی ها و چگونگیتاثیر افکار بر رفتار و احساسات ،معرف هویت فردی ماست.

´      مهارت برقراری ارتباط موثر :این مهارت به فرد کمک می کند تا بتواند نظرها،عقاید،خواسته ها ،نیازها و هیجان های خود را ابراز و به هنگام نیاز از دیگران درخواست کمک و راهنمایی نماید،مهارت تقاضای کمک و راهنمایی از دیگران در مواقع ضروری ،از عوامل مهم یک رابطه ی سالم است.

´      مهارت روابط بین فردی : این مهارت به ایجادروابط بین فردی مثبت وموثرفرد با دیگر افراد کمک میکند.یکی از این موارد ،توانایی ایجاد وابقای روابطدوستانه است که درسلامت روانی و اجتماعی،روابط گرم و خانوادگی و قطع روابط اجتماعیناسالم ،نقش بسیار مهمی دارد.

´      مهارت تصمیم گیری:این مهارت به فرد کمک می کندتا به نحو موثری در موردمسائل زندگی تصمیم گیری نماید.تصمیم هایی مانند انتخاب دوست ،انتخاب رشته ی تحصیلی،انتخاب شغل ،یا انتخاب همسر، اگر افراد بتوانندفعالانه در مورد اعمالشان تصمیمگیری نمایند، جوانب مختلف انتخاب ها را بررسی و پیامد هر انتخاب را رازیابی کنند ،مسلما در سطوح بالاتر بهداشت روان قرار خواهند گرفت.

´      مهارت حل مساله : این مهارت تصمیم گیری های هیجانی را در افراد کاهشمی دهد و به آنها کمک می کند تا به مسای زندگی شان فرایند مدار نگاه کرده و بعشکلی فرایندی در جهت حل آن اقدام نمایند.

´      مهارت تفکر انتقادی : تفکر انتقادی یا نقادانه ، توانایی تحلیلاطلاعات و تجارب است

´      مهارت تفکر خلاق : این نوع تفکر ، به حل مساله و تصمیم گیری های مناسبکمک می کند. با استفاده از این نوع تفکر ،راه حل های مختلف مساله و پیامدهای هر یکا ز آنها بررسی می شوند

´      مهارت مقابله با هیجان ها : این توانایی فرد را قادر می سازد تا هیجانها را در خود و دیگران تشخیص داده ،نحوه ی تاثیر هیجان ها بر رفتار را بداند وبتوا ند واکنش مناسبی  به هیجان های مختلفنشان دهد.

´      مهارت مقابله با استرس : این مهارت،شامل شناخت استرس های مختلف زندگیو تاثیر آنها بر فرد است. به عنوان مثال ارتقاء شغلی ،ازدواج، اولین روزکاری،ازدست دادن شغل ،قرض ، بیماری ،از دست دادن پدر و مادر همه و همه تنش زا هستند.شناسایی منابع بالقوه ی تنش زا  و چونگیتاثیر آنها ،فرد را قادر می سازد تا با اعمال و موضع گیری های مناسب خود ، فشارواسترس را کاهش دهد

روش  آموزش برنامه ی مهارت هایزندگی چگونه است؟

´      آموزش به روش یادگیری فعال ،الگویی است که این روزها بیش از پیش  مورد توجه فعالان در عرصه ی آموزش قرار گرفتهاست . در این سبک ازآموزش ، مدرس  و مخاطبهر دو در فرایند پویای یادگیری فعال و پویا هستند، در هنگام آموزش به افراد فرصتداده می شود تا مطالب آموزشی را تجربه کرده ، نظر دهند وصحبت کنند . برنامه یآموزش مهارتهای زندگی به خاطر اهداف آموزشی خاصی که دارد (تغییر نگرش ، بهبود سطحبهداشت و روان و...)برمبنای آموزش یادگیری به شیوه ی فعال جهت دهی شده است.

روش های یادگیری فعال چگونه اجرا می شود؟

یادگیری فعال مخاطب مدار است و احساسات ،افکار ،عقاید و تجارب مخاطبینرا درگیر یادگیری می کند . در این روش مخاطبین محور اصلی می باشند. مدرس فقط نقشتسهیل گر را بازی می کند وبا پرسیدن یک یا چند سوال از شرکت کنندگان جلسه را شروعمی کند. اجازه می دهد تا خود شرکت کنند گان با توجه به دانش آموخته در قبل و تجاربو افکار خود،برای پیدا کردن پاسخ سوالات ،به بحث و تبادل نظر بپردازند به این طریقمدرس با مطرح کردن سوال در انجام برخی فعالیتها مخاطبین را گام به گام به هدفآموزشی  مورد نظر نزدیک تر می کند. در آخرشرکت کنندگان حاظر در برنامه ،خود با کمک تحصیل گر به اهداف آموزشی مورد نظرخواهند رسید.

مهمترین شیوه های آموزشی در یادگیری فعال و مبتنی بر تجربه ، عبارتنداز: بارش فکری، ایفای نقش ، بازی، بحث ومناظره، فعالیت در گروهای کوچک و گروههایدوتایی.

کلینیک مددکاری اجتماعی فراز...